نگاشته شده توسط: عقیده و جهاد | ژانویه 18, 2010

توبه تارک الصلاة

توبه تارک الصلاة

سوال: پدر من شش سال پیش نمازهایش را به دلیل تکرر ادار ترک داد و دو روز قبل از اینکه فوت کند من شهادت توحید را به او تلقین کردم او هم در حالی که خیلی ناراحت بود آن را تکرار کرد و بعد از شهادتین هم سه بار به او گقتم پدرم بگو خدایا من را ببخش او هم هر سه بار آن را تکرار کرد آیا این گفتن شهادتین و توبه باعث رستگاری او از جهنم می شود و من هم از او ارث می برم واگر شهادتین و توبه او پذیرفته است من می توانم به جای او نماز بخوانم یا به جای او خیرات کنم؟

جواب از بخش شرعی سایت حنیف: الحمد لله و الصلاة و السلام علی رسول الله و علی آله و صحبه و من والاه ، اما بعد:

همانطور که معروف و معلوم است: بر طبق احادیث شریف نبوی، فرد تارک الصلاة کافر محسوب می شود. از جمله پیامبر صلی الله علیه و سلم فرموده اند: «إن بین الرجل و الکفر و  الشرک ترک الصلاة» {رواه مسلم فی کتاب الإیمان رقم 116} «همانا فاصله میان انسان و کفر و شرک، ترک نماز است.»

اما دروازه توبه و مغفرت الهی بر هر کسی که از گناهان خویش پشیمان شده و به درگاه الهی برگردد، باز می باشد، ـ و فرق ندارد که این گناه، کفر باشد یا غیر کفر ـ خداوند سبحان می فرماید: (قل یاعبادی الذین اسرفوا علی انفسهم لا تقنطوا من رحمة الله إن الله یغفر الذنوب جمیعاً إنه هو الغفور الرحیم) الزمر/53.
«‏( از قول خدا به مردمان ) بگو : اي بندگانم ! اي آنان كه در معاصي زياده‌روي هم كرده‌ايد ! از لطف و مرحمت خدا مأيوس و نااميد نگرديد . قطعاً خداوند همه گناهان را مي‌آمرزد . چرا كه او بسيار آمرزگار و بس مهربان است .»

خداوند متعال توبه بندگان خود را می پذیرد، مادامی که بنده اش قبل از اینکه جانش به گلویش برسد و ملائکه موت را ببیند، توبه کند. در این خصوص پیامبر صلی الله علیه و سلم می فرماید: «إن الله یقبل توبة العبد ما لم یغرغر»{صحیح الجامع الصغیر1899} : «خداوند متعال توبه بنده اش را قبول می کند، مادامی که جانش به غرغره نرسیده باشد.»

اما باید دانست که توبه شرایطی دارد تا پذیرفته شود که عبارتند از : 1- دست کشیدن از گناه 2- پشیمانی از انجام دادن این گناه 3- عزم و اراده جازم بر اینکه هرگز به آن گناه بر نگردد. {تفسیر القرطبی ج18 ص 175 ـ سورة التحریم}

در سئوال ذکر شده شما: گناه مورد نظر، «ترک نماز» بوده است، بنابراین شرط قبولی توبه در این حالت، دوباره نماز خواندن می باشد، یعنی اگر پدر شما در آن روز قبل از وفاتش و بعد از اعلان توبه اش، نمازهایش را خوانده است، خوب توبه اش ان شاء الله پذیرفته شده است و اگر هم شاید در حالی بوده که مریض حال و بر بستر بیماری بوده است ولی هوش و حواس خود را هنوز از دست نداده است، باز هم در همین شرایط می بایست هر طور که استطاعت دارد (خوابیده و … ) نمازش را أدا می نمود … اگر اینگونه بوده است، بنابراین ـ ان شاء الله ـ در حکم کسی است که توبه اش پذیرفته شده و توبه کرده است و با مسلمانی فوت نموده است، و در غیر اینصورت، یعنی اگر بعد از اعلان پشیمانی با زبان، باز هم نمازهایش را نخوانده است، ایشان در منزله کسانی است که توبه نکرده است، زیرا کفر ایشان به دلیل ترک « لا إله إلا الله » نبوده است، تا با دوباره گفتن آن مسلمان گردد، بلکه به خاطر ترک نماز بوده است … و می بایست دوباره نماز بخواند، تا داخل اسلام شده و توبه اش پذیرفته شود ..

اما اگر پدر شما در حالت مریضی شدیدی بوده است به نحوی که بعد از اعلان شهادتین و توبه درک و حواس خود را از دست داده است و در سکرات بوده است، و اینکه در این حالتِ مریضی، ندانسته است که باید در این حالت هم نمازش را بخواند و بر او فرض است (یعنی خودش نمی دانسته و کسی هم به او نگفته است ) و عزم داشته که بعداً نماز بخواند(همانطور که در ظاهرش پیدا بوده که پشیمان است) بنابراین در چنین حالتی ـ ان شاء الله ـ که توبه اش برای او نافع بوده و رحمت الهی شامل حالش خواهد شد، زیرا در این حالت او نمی دانسته و در نزد پروردگار متعال معذور است … و اما اگر در این حالت هم می دانسته و نمازش را نخوانده (درحالی که حواسش سرجایش بوده است) در این حال، باز هم در زمره کسانی است که توبه نکرده باشد، و متأسفانه با کفر فوت کرده است و طبق حکم شریعت مطهر اسلام حکم کفر را دارد.

پس اگرطبق شرایط گفته شده در زمره کسانی است که توبه اش پذیرفته شده است، لذا او با مسلمانی فوت کرده و نتیجتاً شما می توانید از او ارث ببرید، وگرنه ـ بر طبق توضیحات ذکر شده ـ از حالاتی است که در در زمره کسانی قرار می گیرد که توبه نکرده است، در این حالت، حکم ایشان کفر است و شما نمی توانید از پدرتان ارث ببرید. بدلیل حدیث صحیح متفق علیه «لا یرث المسلم الکافر، و لا الکافر المسلم» : « مسلمان از کافر ارث نمی برد و کافر هم از مسلمان ارث نمی برد.»

و در این صورت أخیر (یعنی اگر حکم کافر را دارد ) اصلاًً استغفار کردن برای او و انجام صدقات و خیرات برای او جایز نیست زیرا خداوند متعال می فرماید:
(‏ مَا كَانَ لِلنَّبِيِّ وَالَّذِينَ آمَنُواْ أَن يَسْتَغْفِرُواْ لِلْمُشْرِكِينَ وَلَوْ كَانُواْ أُوْلِي قُرْبَى مِن بَعْدِ مَا تَبَيَّنَ لَهُمْ أَنَّهُمْ أَصْحَابُ الْجَحِيمِ ‏)(توبه/113).
«‏ پيغمبر و مؤمنان را نسزد كه براي مشركان طلب آمرزش كنند ، هرچند كه خويشاوند باشند ، هنگامي كه براي آنان روشن شود كه ( با كفر و شرك از دنيا رفته‌اند ، و ) مشركان اهل دوزخند .»

اما در صورتی که ـ طبق شرایط فوق الذکر ـ با اسلام فوت نموده اند، شما در این حالت می توانید برای ایشان دعای خیر و طلب مغفرت نمایید و نیز می توانید، در راه خدا ـ از طرف ایشان ـ صدقه و خیرات دهید. و این مسأله و جایز بودن آن در نزد علماء محل اجماع است همچنانکه امام قرطبی در تفسیر آیه (و أن لیس للإنسان إلا ما سعی)النجم/39. «‏ و اين كه براي انسان پاداش و بهره‌اي نيست جز آنچه خود كرده است و براي آن تلاش نموده است .» این مسئله را بیان نموده اند و در این مورد احادیث زیادی موجود است. و اما مسأله نماز خواندن به جای فرد فوت شده (یعنی پدرتان و یا غیره ) : باید بگوییم که این امر صحیح نیست، و در این مورد امام قرطبی در تفسیرش در (17 ص 101) بیان نموده که : علماء اجماع دارند که درست نیست کسی به جای کسی دیگر نماز بخواند. و نیز در این خصوص حدیث صحیح از رسول خدا صلی الله علیه و سلم در سنن نسائی (2917-2918) آمده است که : «لا یصلی أحد عن أحد و لا یصوم أحد عن أحد» {ابن حجر در تلخیص الحبير، گفته اسناد این حدیث صحیح است 2/109} یعنی: « کسی به جای کسی نماز نخواند و کسی به جای کسی روزه نگیرد»
والله تعالی أعلم و الحمد لله رب العالمین.

منبع:حنیف


پاسخی بگذارید

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

درحال اتصال به %s

دسته‌ها

%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: